Araç kiralama sektörünü yakından ilgilendiren Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik Taslağı, sektörde uzun süredir dile getirilen birçok başlıkta yeni düzenlemeler öngörüyor. Taslak ile birlikte araç kiralama faaliyetlerinin daha net kurallara bağlanması, kayıt dışılığın azaltılması ve hizmet kalitesinin artırılması amaçlanıyor.
Taslakta öne çıkan düzenlemelerin başında yetki belgesi zorunluluğu geliyor. Buna göre, motorlu kara taşıtı kiralama faaliyeti yürütecek işletmelerin ilgili idareden yetki belgesi alması öngörülüyor. Ayrıca sektörde görev alacak kişilerin belirli eğitim ve kursları tamamlayarak mesleki yeterlilik belgesi edinmesi planlanıyor.
Yeni kurulacak araç kiralama şirketleri için asgari araç sayısı da taslakta yer alan önemli maddeler arasında bulunuyor. Düzenlemeye göre, faaliyete başlanabilmesi için şirketlerin en az 10 araca sahip olması gerekecek. Bunun yanı sıra, müşterilerin kiralama süreci boyunca kesintisiz şekilde ulaşabileceği 7/24 çağrı merkezi hizmeti sunulması da zorunlu hale getiriliyor.
Kiralamaya konu edilecek araçlara ilişkin teknik ve hukuki şartlar da taslakta açık şekilde tanımlanıyor. Araçların trafiğe tescilli olması, zorunlu sigortalarının eksiksiz bulunması ve muayenelerinin geçerli olması gibi kriterlerle, standart dışı araçların kiralanmasının önüne geçilmesi hedefleniyor. Ayrıca kiralama işlemlerine ilişkin kayıt ve bildirim yükümlülükleriyle denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi amaçlanıyor.
Taslakla ilgili değerlendirmelerde bulunan İTO Meclis Üyesi ve Taşıt Kiralama ve İlgili Hizmetler Meslek Komitesi Başkan Yardımcısı Hidayet Yıldırım, sürecin Kasım 2024 itibarıyla başladığını belirterek yönetmelik çalışmalarının geldiği noktaya dikkat çekti. Yıldırım, Anadolu Ajansı’na yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Bu toplantıda bu mesleğin paydaşları olarak bir yönetmeliğimizin olması gerektiğini ve hizmet ihracatı konumuzu kendilerine arz ettik. Bakanımız sağ olsunlar, bu konuyu gündemlerine aldılar ve 2024 yılının kasım ayı itibarıyla yönetmelikle alakalı bir çalışma başladı. Şu anda geldiğimiz gün itibarıyla bu bir taslak haline geldi. Yakın zamanda da inşallah yürürlüğe geçecek.”
Yıldırım, taslakta yer alan kriterlerin sektörde uzun süredir eksikliği hissedilen standartları getireceğini vurgulayarak, mesleki yeterlilik ve kurumsal altyapıya ilişkin düzenlemelere de değindi:
“Mesleki yeterlilik belgesi gelecek. Sektörde çalışan kişiler belirli kurslardan, eğitimden geçerek mesleki yeterlilik belgesi alacak. Şu anda böyle bir belge yok. Ayrıca açılacak şirketin 10 tane aracı olma koşulu geliyor. Aynı zamanda müşterilerin araç kiraladığı zaman her zaman ulaşabileceği, güvenle araç kiralama ihtiyaçlarını giderebilecekleri 7/24 çalışır bir çağrı merkezi de yönetmelikle birlikte gelecek.”
Yönetmeliğin sektöre etkilerine ilişkin değerlendirmesinde Yıldırım, düzenlemenin kayıt dışı faaliyetlerle mücadelede önemli bir adım olacağını da vurguladı. Bu konuda şu ifadeleri kullandı:
“Bu değişiklikle sektördeki suistimallerin önüne geçilecek. Bu kriterlerle birlikte sektörümüz daha da gelişecek ve daha yukarı taşınacak. Yönetmelikle birlikte ilk etapta yüzde 50 oranında sektörümüzde kayıt dışılığın da önüne geçilecek diye düşünüyoruz.”
Henüz taslak aşamasında bulunan yönetmeliğin, sektör paydaşlarının görüşleri doğrultusunda son halini almasının ardından yürürlüğe girmesi bekleniyor. Düzenlemenin hayata geçmesiyle birlikte araç kiralama sektöründe daha kurumsal, şeffaf ve denetlenebilir bir yapının oluşması öngörülüyor.